Wiedziałeś, że ich groby znajdują się w Wyszkowie?

Bez wątpienia na cmentarzach w całej Polsce najwięcej osób gromadzi się 1 listopada. Cmentarz parafialny w Wyszkowie to nie tylko groby bliskich lokalnej społeczności. Są tu też pochowane osoby, które swoją historią zasłynęły nawet w całym kraju. O najciekawszych postaciach opowiada pasjonat lokalnej historii, Piotr Płochocki.

MG: Na jakie groby warto zwrócić uwagę przy okazji odwiedzania bliskich na cmentarzu parafialnym? Kto słynny został tu pochowany?

PP: Tych grobów, które miałyby znaczenie w zakresie poza-wyszkowskim może nie ma aż tak bardzo dużo. Natomiast na pewno jest kilka osób, które są osobami ciekawymi, zasłużonymi dla społeczeństwa i warto na nie zwrócić uwagę albo po prostu mają ciekawe groby. Jeśli chodzi o takie osoby, które mogą być ciekawe w kontekście poza-wyszkowskim ja bym wskazał trzy takie postaci.

Pierwszą z nich będzie Henryk Drzewiecki, który do 1915 roku był dość znanym śpiewakiem operowym, a od roku 1916 zajął się profesją zupełnie odmienną, a mianowicie został sędzią w Radomiu, a potem rejentem w Wyszkowie. Nawet wydał zarys historii notariatu w Polsce, więc parał się takimi dwiema dziedzinami życia, które są od siebie bardzo odległe.

Warto także wspomnieć o takiej postaci dość klasycznej dla okręgu wyszkowskiego, czyli kogoś, kto zasłużył się swoją postawą w czasie II wojny światowej, a mianowicie o poruczniku pilocie Stefanie Okrzei. On jest o tyle ciekawą postacią, że zginął tutaj śmiercią lotnika 5 września 1939 roku. Miejsce, w którym spadł samolot jest w przybliżeniu zaznaczone – nieopodal wsi Kręgi przy szosie jest pomnik. Natomiast to jest też o tyle ciekawa postać, że on był dużo młodszym bratem Stefana Okrzei – tak samo się nazywał, tylko różnili się drugim imieniem. Z kolei starszy Okrzeja był działaczem PPS-owskim, takim można powiedzieć buntownikiem, który został stracony w Cytadeli w 1905 roku. Natomiast nasz Stefan Okrzeja, który zginął pod Wyszkowem w 1939 roku, urodził się już po śmierci swojego brata i najprawdopodobniej na jego cześć zyskał właśnie to imię. Jego grób jest jednym z bardziej widocznych i znanych grobów na wyszkowskim cmentarzu.

Trzecią osobą, którą warto na pewno zauważyć i o której warto wiedzieć to jest Jolanta Brzozowska. Może ona sama w sobie nie była kimś zasłużonym, ale okoliczności jej śmierci w połowie lat 90. były głośne w całej Polsce. Została zamordowana w 1996 roku i to był jeden z najgłośniejszych mordów w tych latach. Z racji na to, że jej mama mieszkała w Wyszkowie, Jolanta Brzozowska została tutaj pochowana. Z resztą jej szwagier po jej śmierci założył takie stowarzyszenie, które wspiera rodziny ofiar różnych mordów.

MG: O kim jeszcze warto wspomnieć oprócz tych trzech postaci?

PP: Jest piękny grób secesyjny Aleksandra Bogdańskiego, ta tak zwana „głowa”. Jest to postać na kolumnie, właściwie głowa podparta ręką. Wiemy o nim tylko tyle, że był malarzem i zmarł w wieku 27 lat, był absolwentem krakowskiej ASP.

Na pewno są tu też ciekawe groby dla tych, którzy interesują się historią ziemiaństwa, bo są tutaj groby rodziny Leskich z Krąg, Skarżyńskich z Rybienka. No i oczywiście groby ze wszystkich wojen – są polegli z roku 1920, rosyjscy żołnierze z I wojny światowej, no i polegli w wyniku działań podczas II wojny światowej.

MG: Jak odnaleźć te groby? Gdzie one się znajdują?

PP: Najprościej odnaleźć je wchodząc od ul. Nadgórze. Od tej ulicy mieści się stara część cmentarza wpisana do rejestru zabytków. Natomiast od ul. Białostockiej jest nowa część. Większość z tych grobów, o których wspomniałem znajduje się na starej części cmentarza wokół kaplicy, która jest na wprost wejścia od ul. Nadgórze. „Głowa” jest widoczny z bardzo daleka, bo jest to wysoka kolumna. Myślę też, że gdyby ktoś zapytał o groby Okrzei, czy Drzewieckiego, które są praktycznie położone przy głównych alejach tuż obok kaplicy, to pierwszy napotkany przechodzień, który pochodzi z Wyszkowa nie miałby większych problemów ze wskazaniem.

Tagi:

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *